Постојат автори кои го проучуваат фолклорот како архива. Бојан Петковски го доживува како жив организам. Како етнокореолог, неговата работа со години е посветена на истражување на традиционалната игра, носијата и културниот код што го носи македонското наследство. Во своите проекти тој често ги спојува научното истражување, визуелната уметност и сценскиот израз, создавајќи современ јазик за традицијата.
Токму затоа „Танцот на непознатото“ не е класична изложба. Таа е простор меѓу музејот и сцената. Меѓу предметот и движењето. Меѓу она што сме го наследиле и она што допрва ќе го разбереме.
Во Офицерскиот дом носиите не стоеја како музејски експонати. Тие изгледаа како да чекаат повторно да бидат облечени. Да оживеат. Да заиграат. Секој вез, секое зрно, секоја метална пафта и секој конец сведочеа дека народната носија никогаш не била само облека. Таа отсекогаш била идентитет. Особено силен беше моментот кога изложбата се претопи во танц-перформанс. Таму сфаќате дека фолклорот никогаш не бил создаден за витрина. Тој постои само кога телото ќе го придвижи. Кога чекорот ќе ја продолжи приказната што некој ја започнал пред стотици години. Во времето кога сè побрзо забораваме, вакви проекти не нè враќаат назад. Тие нè потсетуваат дека традицијата не е спротивност на современоста. Таа е нејзина најцврста основа.
И можеби токму затоа оваа изложба совршено се вклопува во духот на „Илинденски денови“. Фестивалот веќе 56 години не го чува фолклорот под стаклено ѕвоно. Тој му дозволува да се менува, да разговара со новите генерации и повторно да стане дел од сегашноста.
Бидејќи вистинското наследство не живее во предметите.
Живее во движењето. А танцот, можеби повеќе од кој било друг јазик, знае како да му даде живот и на она што долго време ни изгледало непознато.
фотограф | Диоген Хаџи Коста Милевски
